Huis van overvloed? Wiens overvloed?


Zelfbedrog is typisch menselijk vertier.

In mijn stad Nijmegen gaat op 16 mei een opmerkelijk project van start: het Huis van Overvloed wordt opgetrokken. Overvloed, zult u zeggen, wat zullen we nu krijgen? Het is toch crisis? Dan zit de overvloed toch in de puree?
Wel, de bedoelde overvloed is er een van afval.
Het huis zal worden opgetrokken uit bouwrestanten en giften, maar omdat ik niet zo goed ben in het parafraseren van positivo terminologie citeer ik hier beter de website:

We hebben allemaal best veel spullen, ideeën en toegang tot hulp. Meer dan we zelf nodig hebben en vaak meer dan we gebruiken. Dit noemen we sociale overwaarde. Met het Huis van Overvloed verbinden we al deze spullen, ideeën en vormen van hulp. We bouwen er in Nijmegen letterlijk een huis van. Dit huis wordt een werk- en ontmoetingsplek voor iedereen die werkt aan duurzaamheid of sociale innovatie, of dat nu bedrijven, overheden, studenten of andere mensen zijn die willen bijdragen.

We creëren zonder geld te gebruiken een plek die anderen kan inspireren om zelf iets waar te maken wat misschien van tevoren niet lijkt te kunnen. We willen een sneeuwbaleffect van gave projecten op gang brengen. We willen mensen laten zien dat geld niet per se nodig is om een plan te laten lukken. We durven te vragen om hulp en we zijn dankbaar voor alle beetjes die we krijgen. We delen alles wat we leren en stellen ons netwerk ook voor jou ter beschikking.

Ja, u leest het goed: men bouwt zonder geld te gebruiken.
Dat verbaast mij enigszins.
Zouden de bevlogen bouwvakkers geen behoefte hebben aan voedsel?
Zouden de bevlogen bouwvakkers geen behoefte hebben aan kleding? Werken ze in hun blootje?
Belanden de spullen zonder enige inspanning van transport geheel en al uit zichzelf ter plekke?
En de zonnepanelen die Scheuten Solar de bouwers schenkt: heeft hun productie niets gekost?

Nu, de gemeente Nijmegen is allang blij.
Het bouwwerk gaat dienst doen als informatiecentrum voor het project dijkteruglegging van de Waal. Vanaf het dak, zo leert ons de site van het Huis van Overvloed, zullen de werkzaamheden aan dit ‘monsterproject’ straks perfect te volgen zijn, zodat bezoekers uit de VS en China het verhaal straks ‘mondiaal’ zullen verspreiden (Nee, ik verzin dit niet; zo staat het op de website van het Huis).

De gemeente Nijmegen heeft duidelijk weinig geld over voor die zelfpromotie, en is dus zielsgelukkig dat een gezelschap bevlogenen het vuile werk wil opknappen zonder er ook maar één eurocent voor terug te vragen. Zo zal GL-wethouder Jan van der Meer op 16 mei nog vrolijker dan anders de eerste pallet voor het project komen leggen.

Ik kan mij zijn blijdschap voorstellen.
Het Nijmeegse Goffertpark, lang geen onaangenaam oord, werd ingericht in de periode 1935-1939 – als werkverschaffingsproject tegen de toenmalige crisis. 163 werklozen deden daar hun noeste werk tegen een uurloon van 0,35 cent (in guldens natuurlijk). Volgens toenmalig burgemeester Steinweg had

het werk in totaal 202.417 arbeidsdagen […] gekost, waarbij gemiddeld 163 arbeiders per week in actie kwamen – 208 werkweken lang. Als we weten dat de loonkosten uiteindelijk ƒ745.000 bedroegen, komt dat neer op ongeveer ƒ3,68 per dag per arbeider. Ook kunnen we hieruit afleiden dat een werkweek toen zes dagen lang was.

Dan zijn die bevlogen bouwvakkers, vrienden van de duurzaamheid, toch een heel stuk goedkoper. Zeker ook omdat ze er zo intens gelukkig mee zijn door hun eigenste gemeente ten volle te worden uitgebuit.

Het zou mij niets verbazen, als heel veel andere gemeentes in ons land de financiële voordelen van dit soort officieel vrijwilligerswerk met een groen randje nog verder zullen uitdiepen.

Straks laten ze zich er ook in de VS en in China door inspireren, ja, wat heet: mondiaal!