| Kijk aan,Martijn van Dam stelt zich kandidaat voor het fractievoorzitterschap van de PvdA in de Tweede Kamer. Deze Van Dam is de man van het door de Tweede Kamer aangenomen wetsvoorstel dat Bulgaren en Roemenen tewerkstellingsvergunningen in de Nederlandse tuinbouw ontzegt. Daarbij werd niet gedifferentieerd tussen goede en slechte Bulgaren en Roemenen,zoals andere mensen doen:ze zijn botweg allemaal niet welkom. Zonder uitzondering zijn en blijven Bulgaren en Roemenen tweederangs-Europeanen. Overigens is deze Martijn van Dam partijgenoot van Maxim Norder,wethouder te Den Haag. Dat is de sociaaldemocraat die in 2010 het begrip ‘tsunami van Polen’muntte. Kortom,elke Pool,maakt niet uit of hij nu hard werkt of niet,maakt deel uit van een alles verwoestend natuurverschijnsel. Deze term werd een jaar later overgenomen door enkele SP-ers,onder wie Tweede-Kamerlid Paul Ulenbelt. Opmerkelijk genoeg is dit precies het soort taalgebruik dat in Männerphantasien van Klaus Theweleit als typisch voor de ‘soldatische Mann’(d.w.z. de proto-fascist) werd blootgelegd. Ik citeer maar even (deel 1,p. 445): Alles,was an seinen Löchern,Grenzen geschieht,austritt,eintritt,feucht wird,fliesst,ist nicht nur ,es ist auch tödlich. Da jene sich davor nicht fürchten,da sie die Schleusen öffnen und fliessen lassen und selber Fluss werden,erscheinen sie als die Verkörperung des Verbotenen
En wie zijn die ‘jene’,deze gevaarlijke ‘sie’,die zomaar al het vreemde willen toelaten,in stromen nota bene,er zelfs niet bang voor zijn? Dat zijn niemand minder dan …. ‘die “Roten”‘… Dat was dus in de tijden,toen je nog zoiets als internationale arbeiderssolidareit had. Toen je nog met gerust geweten de Internationale kon zingen. Een van mijn favoriete muzikanten in welk genre dan ook is de Frans-Beninese jazz-zangeres Mina Agossi. Ik ontdekte haar via een concert,een jaar of zes geleden uitgezonden door de digitale muziekzender Mezzo. Wat me toen meteen voor haar innam,was haar mengsel van lichtvoetigheid en een bijna zwoel gevoel voor de blues. Die lichtvoetigheid,dat gevoel voor humor,is echter niet hetzelfde als de ironische distantie waar Nederlandse jazz nogal eens onder gebukt gaat:het is eerder een bijna chansoneske,tedere betrokkenheid. Daarbij heeft Mina Agossi ook een groot talent voor improvisatie,waartoe ze haar stem op tal van ondenkbare manieren weet in te zetten. Stukken die op cd een minuutje of twee,drie duren,worden live net zo makkelijk tot symfonieën van een goede tien minuten uitgesponnen. Daarbij blijft ook steeds haar scherpe gevoel voor ritme overeind staan:weinig jazz-musici weten zo precies waar de maat is,waar gesyncopeerd en weer teruggekeerd moet worden,als Mina Agossi. Speciaal is ook de instrumentale begeleiding:daarbij ligt de nadruk op bas en slagwerk. De laatste jaren bestond haar ritmetandem uit de Franse bassist Eric Jacot en de Japanse drummer Ichiro Onoe. Ook zij vermengen scherpe ritmische precisie,groot improvisatievermogen en een bijna aan hard rock herinnerende energie. Door de jaren heen worden hun kunsten aangevuld met extra percussie,trompet,dan wel (zoals op de laatste cd,Just Like A Lady) elektrische gitaar en elektronica. Haar beste cd moet Agossi nog maken. Elk van haar platen heeft iets onafs,alsof de uitweg naar de volgende bewust opengehouden wordt. Of ook:alsof de band zich steeds weer bewust is,dat haar ware reden van bestaan uit het live-optreden bestaat. Zo is Agossi ook als jazz-zangeres begonnen. Aanvankelijk trad ze op als zangeres van een rockband,maar op zekere dag kwamen haar collega’s niet opdraven voor een optreden. Uit arren moede besloot ze het toen maar in haar eentje te doen. Ze had het geluk,dat zich in het publiek een jazz-saxofonist bevond,die haar na afloop op het hart drukte de jazz in te gaan. Dat moest ze zonder veel moeite kunnen. Sindsdien heeft ze een repertoire opgebouwd,waarin plaats is voor eigen composities (soms West-Afrikaans van inspiratie,maar dan ook weer een lofzang op Bretagne,geboortestreek van haar moeder),maar ook voor jazz-standards,altijd weer voor Jimi Hendrix,Frans chanson (op haar spaarzaam geïnstrumenteerde manier),zelfs flarden Japanse zang,Spaans,cabareteske stukken,flarden rockmuziek,en zelfs ‘Money’van Pink Floyd. Wat mij betreft,heeft ze (naast al dat andere) in elk geval de definitieve versie van jazz-standards ‘After You’ve gone’en ‘The Very Thought of You’op haar naam staan. Of ook:ze laat zien,dat Jimi Hendrix zich al die moeite op de gitaar had kunnen besparen,als hij haar stem had gehad. En het is uiteindelijk steeds die goedmoedige en wel gecontroleerde stem waardoor ze met elke cd een warme glimlach bij je oproept. Waarom schrijf ik dit nu? Mina Agossi is in onze streken nog nagenoeg onbekend. Daardoor is het een heel gedoe om haar eens live mee te maken. Het dichtstbijzijnde station is meestal Parijs. Dichterbij zou toch heus handiger zijn,zodat ik niet langer aangewezen op YouTube. een nieuwe cd staat aangekondigd:dus wie weet,misschien speelt ze het opnieuw klaar om net niet haar meest voltooide werk af te leveren. En dan moet je wel,dan kun je niet anders dan op concert gaan. Wel nu,wellicht tot dan! Een van de belangrijkste denkers over de huidige situatie in de wereld is Richard Heinberg. Hij is eerst en vooral de auteur van The Party’s Over uit 2003. Ik beschouw het als misschien wel het belangrijkste boek dat deze eeuw tot op heden heeft voortgebracht. Heinberg laat zien welk belang olie voor onze maatschappij,voor de technologische beschaving heeft,en welke gevaren ons bedreigen,als op zeker moment de goedkope,makkelijk te winnen olie op is,terwijl de vraag alleen maar toeneemt. Het boek werd geschreven rond de tijd dat olie nog circa $ 10 per vat kostte. Dat lijkt inmiddels een eeuwigheid geleden. Vandaag staat die prijs op $ 103,53. Ongeveer vertienvoudigd dus. De voorspellingen uit het boek zijn volledig uitgekomen,of zoals Heinberg destijds schreef: The early effects of the net-energy peak are already upon us and will probably begin to cascade within the next two decades or even the next few years.
Het werd die laatste mogelijkheid. En geheel naar voorspelling begon de crisis die we nu beleven,bij een schuldencrisis. Niet omdat,volgens Heinberg,bankiers intrinsiek slecht zijn,maar omdat ons economische systeem gebaseerd is op een geloof in de oneindige beschikbaarheid van goedkope olie,waardoor het lange tijd relatief weinig riskant was om leningen te verstrekken:de kans was juist groot dat het geleende geld ooit wel eens zou worden terugbetaald. Heinberg schrijft: [..] is it also possible for the financial system to remain healthy through an energy-led decline in the physical economy? That,unfortunately,is highly unlikely,due to the dependence of the former on continued borrowing to finance activity in the latter. Rather,it is high likely that the net-energy decline will sooner or later trigger a financial crisis through a reduction in demand for goods and services,and hence for money (via loans) with which to pay for the machinery to produce those goods and services.
Nu,een goede vijf jaar na publicatie van dit boek was het dan zo ver. Heinberg schetst in zijn boek de wijdvertakte consequenties van dit probleem. Olie doordringt immers onze hele maatschappij,en voor zover alternatieve energie al een oplossing is,van zon en wind kun je geen relatief goedkope polyester kleding of medische apparatuur (hoogstaande gezondheidszorg is in hoge mate een olieproduct) maken. Het zou hier dan ook te ver voeren om op al die consequenties in te gaan,wat ik overigens wel al eens gedaan heb in Wat een romantische droom en in afgeleide zin ook in Nazi te Venlo. Heinberg voorspelt precies het soort politieke situatie als wij heden ten dage beleven. Van de ene kant voorziet hij een verlangen naar ‘strong leaders who offer scapegoats and who promise to maintain order by whatever means necessary.’Terwijl ter linker zijde de morele verontwaardiging zich exclusief op de rijken en machtigen der aarde zal richten. We kennen het verschijnsel inmiddels. Echter,zoals Heinberg opmerkt: However,neither political response will necessarily do much to solve the underlying problem of energy-source depletion. Because they have no solution,politicians on both sides will probably go to absurd lengths to obscure or mistify the real causes of the changes engulfing society. The public will likely not hear or read much about peaks in the extraction rates of oil and natural gas.
Toch wordt de politiek hierover op de hoogte gehouden,al was het maar door de International Energy Agency (adviesorgaan van 26 landen,waaronder Nederland),tegenwoordig geleid door CDA-coryfee Maria van der Hoeven. Ook daar is men niet optimistisch;ja,zelfs daar heeft men enige tijd geleden vastgesteld dat er per dag nooit meer olie zal worden geproduceerd dan in deze periode van de geschiedenis het geval. Het is enkel nog de vraag,hoe lang deze situatie zal voortduren. Oftewel:vroeg of laat komt de dag dat er structureel minder olie dan ooit tevoren op de markt komt,bij gelijkblijvende of stijgende vraag. En wat heeft dat te betekenen voor de olieprijs en de verdere economische c.q. politieke situatie in de wereld? Hoe dan ook,Heinberg concludeert: In order for the movement to meet the challenges of the post-petroleum era,it must discard all socioeconomic analysis rooted in the 19th century 9e.g.,classical Marxism and some strains of anarchism),which assumes industrial grwoth based on increasing energy-resource availibility. The analysis needed today must take into account ecological principles,energy-resource constraints,population pressure,and the historical dynamics of complex societies
Nu,dit karwei zet Heinberg nu al enige jaren voort,onder meer door zijn werkzaamheden voor het Post Carbon Institute. Deze blogpost is uiteindelijk niet meer dan een inleiding op een mooi recent stuk van enige lengte,te vinden op de website van het instituut,waarin Heinberg nader ingaat op de huidige crisis en de diverse maatschappelijke scenario’s voor de toekomst overweegt. Het stuk heet,betekenisvol genoeg,The Fight of the Century. Ik zal u het besluit al vast verklappen: If the premise and scenarios outlined above are even vaguely accurate,then localism will sooner or later be our fate and our strategy for survival. It seems fairly clear that,whatever our stance regarding conflict,efforts spent now to learn practical skills,become more self-sufficient,and form bonds of trust with neighbors will pay off in the long run.
* Dit alles is en blijft de brandende kwestie. * Een goede samenvatting van de diverse problemen is de studie die in 2010 werd gepubliceerd door het Duitse Zentrum für Transformation der Bundeswehr. Jazeker,een overheidsinstantie. Dit Peak Oil:Sicherheitspolitische Implikationen knapper Resourcen kan hier worden gedownload,of anders hier. Let wel:Duitsland heeft natuurlijk geen Shell,maar dat betekent niet dat peak oil voor Nederland niet geldt. Drie Oost-Europese Europarlementariërs roepen op tot een boycot van Nederlandse produkten vanwege de kliksite van het blonde monster. Ik hoop van ganser harte,dat het zo ver komt. Zoals ik ook van ganser harte hoop,dat het kabinet-Rutte over deze zaak valt. Het zou minstens bijdragen tot het besef,dat Oost-Europa ook deel is van [...] Het is niet van belang in welke winkel deze foto precies werd gemaakt. Laat ik er in elk geval van zeggen:het is een plek waar eens met enige toewijding en kennis van zaken boeken werden verkocht. Tegenwoordig ligt daar Het spierenalfabet van Peter Verhelst tussen de fitness en life style boeken. Dat [...] | |